Kto prowadzi zajęcia rozwijające kompetencje emocjonalno-społeczne?
Zajęcia rozwijające kompetencje emocjonalno-społeczne prowadzi przede wszystkim psycholog lub pedagog, w tym pedagog specjalny, zatrudnieni w przedszkolu, szkole lub placówce. Mogą je także realizować nauczyciele z przygotowaniem terapeutycznym oraz zespół dwuosobowy złożony z nauczyciela i specjalisty. Grupa liczy zwykle maksymalnie 10 uczniów. Te zasady wynikają z przepisów i zaleceń dotyczących pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz kwalifikacji kadry [1][2][3][4][5][6][7][8].
Kto prowadzi zajęcia rozwijające kompetencje emocjonalno-społeczne?
Organizacja tych zajęć opiera się na udziale specjalistów zatrudnionych w placówce oświatowej. Prowadzącymi są przede wszystkim psycholog oraz pedagog, w tym pedagog specjalny, zgodnie z zakresem pomocy psychologiczno-pedagogicznej i charakterem zajęć specjalistycznych [1][3].
W placówkach dopuszcza się również prowadzenie zajęć przez nauczycieli z przygotowaniem terapeutycznym, których kompetencje obejmują obszary wspierające kompetencje emocjonalne i społeczne, takie jak socjoterapia, arteterapia, terapia behawioralna czy mediacja. Warunkiem jest posiadanie odpowiednich kwalifikacji do danej formy pracy z uczniami [1][5][9].
W praktyce spotyka się także model, w którym zajęcia prowadzi zespół dwuosobowy składający się z nauczyciela przedmiotu i specjalisty danej terapii, co pozwala łączyć perspektywę dydaktyczną z terapeutyczną [1].
Jakie kwalifikacje musi mieć prowadzący?
Prowadzący powinien posiadać kwalifikacje odpowiadające formie pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz metodom pracy wykorzystanym na zajęciach specjalistycznych. Dotyczy to zarówno psychologów i pedagogów, jak i nauczycieli realizujących formy terapii ukierunkowane na rozwój kompetencji emocjonalno-społecznych [1][5].
Wymagane są udokumentowane przygotowanie merytoryczne i metodyczne w obszarach pracy z grupą oraz technikach wzmacniających funkcjonowanie społeczne i emocjonalne uczniów, w tym w treningu umiejętności społecznych, jeśli jest stosowany w danej placówce [1][5][9].
Czy to forma pomocy psychologiczno-pedagogicznej?
Zajęcia rozwijające kompetencje emocjonalno-społeczne stanowią zajęcia specjalistyczne realizowane w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej, adresowane do uczniów przejawiających trudności w funkcjonowaniu społecznym. Ich organizacja, cele i adresaci są określone w przepisach oświatowych [2][10].
Główny nacisk kładzie się na rozwijanie umiejętności emocjonalnych, społecznych i relacyjnych, które umożliwiają lepsze radzenie sobie w komunikacji, współpracy i budowaniu relacji w środowisku szkolnym [1][3].
Ile osób może brać udział w grupie?
W zajęciach uczestniczy zazwyczaj niewielka grupa, co sprzyja intensywnej pracy i indywidualizacji. Przepisy wskazują, że liczba uczestników nie powinna przekraczać maksymalnie 10 uczniów, a ewentualne zwiększenie grupy jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy wynika to z uzasadnionych potrzeb uczniów [2][4][8].
Na czym polega organizacja i dobór prowadzącego?
Organizacja obejmuje diagnozę trudności uczniów, wskazanie adekwatnych celów terapeutycznych oraz dobór osoby prowadzącej z odpowiednimi kwalifikacjami. Decyzje kadrowe i metodyczne wynikają z potrzeb rozwojowych grupy oraz dostępności specjalistów w placówce [1][2][10].
Placówka planuje zakres pracy, wielkość grupy i harmonogram, kierując się charakterem trudności, profilem kompetencji kadry oraz ramami organizacyjnymi pomocy psychologiczno-pedagogicznej [1][2][10].
Jak wygląda praca na tych zajęciach?
Praca koncentruje się na ćwiczeniu konkretnych zachowań społecznych, modelowaniu właściwych reakcji, rozwijaniu komunikacji i bezpiecznym odgrywaniu sytuacji społecznych. Te mechanizmy sprzyjają stopniowemu wzmacnianiu regulacji emocji i funkcjonowania w grupie [1][3][9].
Efektywność zajęć wynika z ukierunkowania na praktyczne umiejętności, tak aby uczniowie potrafili stosować je w realnych sytuacjach szkolnych i rówieśniczych. Jest to spójne z celem zajęć specjalistycznych w obszarze wsparcia emocjonalnego i społecznego [1][3].
Który model kadrowy jest najczęściej stosowany w szkołach?
W praktyce szkolnej zajęcia najczęściej prowadzi psycholog i lub pedagog, zgodnie z organizacją pomocy psychologiczno-pedagogicznej w placówce [3][6]. W części szkół i przedszkoli zajęcia realizuje także nauczyciel z przygotowaniem terapeutycznym, a w wybranych sytuacjach stosuje się model zespół dwuosobowy nauczyciel plus specjalista, co umożliwia łączenie kompetencji i metod pracy [1][3][7].
Dlaczego rola prowadzącego jest kluczowa?
Skuteczność zajęć zależy od właściwego doboru metod i kompetencji prowadzącego, ponieważ celem nie jest realizacja treści przedmiotowych, lecz rozwój umiejętności emocjonalno-społecznych i relacyjnych. Wymaga to specjalistycznej wiedzy oraz pracy w małych grupach, zgodnie z ramami organizacyjnymi pomocy psychologiczno-pedagogicznej [1][2][3].
Źródła i materiały
- https://www.kuratorium.waw.pl/download/1/15638/kwalifikacjedoprowadzeniazajerozwijajacychkompetencjeemocjonalno-spoleczne.pdf
- https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2017/1591/text.html
- https://pedagogonline.pl/zajecia-rozwijajace-kompetencje-emocjonalno-spoleczne/
- https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2023/1798/text.html
- https://www.kuratorium.waw.pl/dokumenty/zalaczniki/1/1-15638.pdf
- https://www.pspmazowszany.pl/pomoc-psychologiczno-pedagogiczna/zajecia-specjalistyczne/zajecia-rozwijajace-kompetencje-emocjonalno-spoleczne/
- https://livekid.com/pl/blog/zajecia-rozwijajace-kompetencje-emocjonalno-spoleczne-w-przedszkolu-praktyczny-przewodnik-dla-dyrektora-i-inspiracje-dla-nauczyciela/
- https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2017/1591/text/O/D20171591.pdf
- https://www.specjalni.pl/2023/08/zajecia-rozwijajace-kompetencje.html
- https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2020/1280/text.html
Sensoryczny Most to nowy portal stworzony z myślą o rodzicach, specjalistach i wszystkich, którzy chcą świadomie wspierać rozwój dzieci. Publikujemy rzetelne artykuły i inspirujące poradniki na temat terapii, rozwoju umiejętności społecznych oraz kreatywnych metod pracy z najmłodszymi. Naszą misją jest budowanie mostu między światem dziecięcych potrzeb a sprawdzoną wiedzą, która pomaga je zrozumieć i wspierać każdego dnia.